Hizmetler

EMDR, zorlayıcı yaşantıların bıraktığı izleri işlemeye yönelik, yapılandırılmış bir psikoterapi yaklaşımıdır. Bazı zor anılar, aradan uzun zaman geçse de sanki az önce yaşanmış gibi canlı ve rahatsız edici kalabilir. EMDR’de kişi bu anıya kısaca odaklanırken, göz hareketleri, hafif dokunmalar ya da sesler gibi sağdan sola dönüşümlü uyaranlarla çalışılır.

Amaç, anının kendisini silmek değil, onun yarattığı sıkıntıyı azaltmaktır. En çok araştırılan alanı travma sonrası stres belirtileridir. Daha ayrıntılı bilgi için bloğumuzdaki “EMDR’de BLS işlemleme nasıl olur?” ve “EMDR anı siler mi?” yazılarına bakabilirsiniz.

Önerilen kitap: Getting Past Your Past, Francine Shapiro

Dinamik terapi, bugün yaşadığımız zorlukların bir kısmının farkında olmadığımız eski yaşantılara ve alışkanlık hâline gelmiş duygu ve ilişki kalıplarına dayandığını düşünen bir yaklaşımdır. Örneğin “Neden hep aynı tür ilişkilere giriyorum?” ya da “Eleştirildiğimde neden bu kadar çok kırılıyorum?” gibi sorular üzerine birlikte düşünülür.

Görüşmelerin akışı büyük ölçüde sizin getirdiklerinize göre şekillenir. Bu yaklaşım hızlı çözümlerden çok, kendini derinlemesine anlamaya odaklanır ve zaman alabilir.

Önerilen kitap: İncelenen Hayatlar, Stephen Grosz (özgün adı: The Examined Life)

Bu yaklaşım, düşüncelerimizin, duygularımızın ve davranışlarımızın birbirini etkilediği fikrine dayanır. Örneğin bir arkadaşınız mesajınıza geç cevap verdiğinde “Benden sıkıldı” diye düşünürseniz üzülür, belki onunla konuşmayı bırakırsınız. Aynı olaya “Meşgul olmalı” diye bakarsanız hem hissettikleriniz hem de yaptıklarınız değişir.

Bilişsel davranışçı terapide bu düşünce kalıplarını fark etmeyi ve daha dengeli bakmayı öğrenirsiniz. Görüşmeler yapılandırılmıştır: hedefler birlikte belirlenir ve gerekirse görüşmeler arasında küçük uygulamalar yapılır.

Önerilen kitap: İyi Hissetmek, David D. Burns (özgün adı: Feeling Good)

Albert Ellis tarafından geliştirilen bu yaklaşım, bilişsel davranışçı terapi ailesinden gelir. Bizi üzen şeyin yalnızca yaşadığımız olay değil, o olaya yüklediğimiz anlam ve “mutlaka”, “asla”, “olmak zorunda” gibi katı inançlarımız olduğunu söyler.

Örneğin “Herkes beni beğenmek zorunda” inancı, biri bizi eleştirdiğinde çok ağır bir yıkıma yol açabilir. Terapide bu tür katı inançlar birlikte fark edilir ve daha esnek, gerçekçi olanlarla yer değiştirmeleri için çalışılır.

Önerilen kitap: A Guide to Rational Living, Albert Ellis ve Robert A. Harper

Şema terapi, çoğunlukla çocuklukta oluşan ve yetişkinlikte de tekrar eden derin düşünce, duygu ve ilişki kalıplarına odaklanır. Bu kalıplara “şema” denir. Örneğin “Ben yetersizim” ya da “İnsanlar sonunda beni bırakır” gibi derin inançlar bir şema olabilir.

Terapide bu kalıpların nasıl oluştuğunu anlamaya, bugünkü hayatınızda nerede ortaya çıktığını fark etmeye ve onların yönetiminden çıkıp daha sağlıklı seçimler yapmaya çalışılır.

Önerilen kitap: Hayatı Yeniden Keşfedin, Jeffrey E. Young ve Janet S. Klosko (özgün adı: Reinventing Your Life)

Bu yaklaşım, sorunun nedenlerini ayrıntılı biçimde incelemekten çok, kişinin ulaşmak istediği hedefe ve hâlihazırda işe yarayan yanlarına odaklanır. Örneğin “Bu sorun yarın sihirli bir şekilde çözülse hayatınızda neler farklı olurdu?” gibi sorularla hedef netleştirilir.

Kişinin zaten sahip olduğu güçlü yanlar ve geçmişte işe yarayan çözümler fark edilir ve bunların üzerine inşa edilir. Hedefe yönelik, adım adım ilerleyen bir çalışmadır.

Önerilen kitap: Tales of Solutions, Insoo Kim Berg ve Yvonne Dolan

Sanat terapisi, duyguları sözcüklerin yanında resim, boyama ya da benzeri sanatsal çalışmalarla ifade etmeye olanak tanır. Bazen yaşadığımız şeyi sözle anlatmak zordur; renk, çizgi ve biçim bu noktada başka bir dil sunar.

Sanat becerisi gerekmez. Amaç güzel bir eser ortaya koymak değil, yaptığınız çalışmanın size neler hissettirdiğini fark etmektir.

Önerilen kitap: The Art Therapy Sourcebook, Cathy A. Malchiodi

Çocuklar yaşadıklarını ve hissettiklerini yetişkinler gibi sözcüklerle anlatmakta çoğu zaman zorlanır. Oyun ise çocuğun doğal dilidir. Oyuncaklarla kurduğu hikâyeler, yaptığı resimler ve oyun sırasında seçtikleri, çocuğun iç dünyasına dair önemli ipuçları verir.

Oyun terapisinde uzman çocuğa güvenli ve yargılamayan bir alan sunar. Çocuk bu alanda duygularını oyunla ifade eder ve zorlandığı durumlarla baş etmenin yollarını keşfeder. Çocuğun süreci hakkında ebeveynlerle de gerekli görüşmeler yapılır.

Önerilen kitap: Benliğini Arayan Çocuk, Virginia M. Axline (özgün adı: Dibs in Search of Self)

Aile danışmanlığında bir sorun, tek bir kişinin değil, ailedeki ilişkilerin ve iletişimin bir parçası olarak ele alınır. Amaç kimin haklı ya da suçlu olduğunu bulmak değildir. Ailenin birbirini nasıl duyduğuna, nerede takıldığına ve nasıl daha iyi anlaşabileceğine birlikte bakılır.

Görüşmelere kimlerin katılacağı, başvuru nedenine göre ilk görüşmede birlikte belirlenir. Her görüşmeye herkesin gelmesi gerekmeyebilir.

Önerilen kitap: İnsan Yaratmak, Virginia Satir (özgün adı: Peoplemaking)